Color Doppler (CD) krvnih sudova

O kakvom se pregledu radi?

Color Doppler (CD) je tehnologija integrisana u savremene ultrazvučne aparate koja omogućava da se tokom pregleda u realnom vremenu („u sadašnjosti“) prati protok krvi kroz krvne sudove – arterije i vene. CD ultrazvuk deluje merenjem zvučnih talasa koji se odbijaju od pokretnih crvenih krvnih zrnaca. Ovo je poznato kao Doplerov efekat. Metoda je neinvazivna, daje brze rezultate i potpuno je neškodljiva.

Postoje različite vrste dopler ultrazvučnih testova:

Standardni Color Doppler – koristi kompjuter za promenu frekvence zvučnih talasa u različite boje. Ove boje pokazuju brzinu i smer protoka krvi u realnom vremenu.
Power Doppler – može pružiti više detalja o protoku krvi od standardnog CD , ali ne može pokazati smer protoka krvi što u nekim pregledima može biti podatak od velikog značaja
Spektralni dopler – prikazuje informacije o protoku krvi na grafikonu, a ne u boji.
Duplex doppler koristi standardni ultrazvuk za snimanje krvnih sudova i organa a zatim kompjuter u ultrazvučnom aparatu pretvara slike u grafikon.
Dopler kontinuiranog talasa – u ovom pregledu zvučni talasi se neprekidno šalju i primaju.

Omogućava tačnije merenje brzina protoka krvi koja teče velikim brzinama Doppler ultrazvučni testovi se koriste da bi lekari tokom pregleda otkrili da li kod pacijenta postoje stanja koja smanjuju ili blokiraju protok krvi kroz krvne sudove ispitivane regije.

Koji se organi pregledaju?

  • Ultrazvučni pregled sa color doppler-om se koristi za procenu ukupnog krvotoka u nekoj ispitivanoj regiji – tzv. “regiji od interesa”.
  • Već je spomenuto da se CD najviše koristi za procenu pravca i brzine kretanja krvi u krvnim sudovima tako da je njegova dominantna upotreba u pregledu
  • Velikih krvnih sudova – abdominalne (trbušne) aorte i njenih grana
  • Arterija i vena vrata – Doppler karotidnih arterija i velikih krvnih sudova vrata
  • Vratnih (vertebralnih) arterija
  • Bubrežnih (renalnih arterija)
  • Arterija i vena gornjih i donjih ekstremiteta (ruku i nogu)
  • Transkranijalni Doppler – TCD (pregled određenih krvnih sudova glave koji su dostupni ovom pregledu – npr.temporalne arterije itd.)

Nezamenljiv je značaj Color Doppler metode skeniranja kod Ultrazvučnog pregleda srca, početnog segmenta grudne (torakalne) aorte.
Zbog mogućnosti da se upotrebom Color Doppler-a procenjuje vrsta i tip vaskularizacije uočenih promena u tkivu pojedinih organa – značaj je i kod ultrazvučnog pregleda mekih tkiva kože i potkožnog tkiva, štitaste žlezde kao i kod :

  • Uočenih promena u mišićima
  • Fokalnih promena u dojkama
  • Procenja stanja ispitivanih limfnih žlezda

Upotreba Color Doppler-a prilikom ultrazvučnog pregleda kod trudnica je nezamenljiva metoda za
procenu protoka krvi arterija koje snabdevaju matericu sa krvlju kao i za pregled krvnih sudova ploda

 

Kako izgleda ultrazvučni pregled sa Color Doppler metodom?

Ultrazvučni pregled sa upotrebom CD se ne razlikuje od običnog ultrazvučnog pregleda. Položaj koji se zauzima zavisi od regije koja se ispituje. Najčešće se zauzima ležeći položaj sa izlaganjem određene regije tela. Pregled traje od 15 minuta pa i do sat vremena zavisno od ispitivane regije.

Ultrazvučna sonda se takođe ne razlikuje od one koja je u standardnoj upotrebi. I ovde je neophodna upotreba gela kao „prenosioca“ ultrazvučnih talasa iz sonde do tela i obratno. Tokom pregleda se, pri uključivanju opcije Color Dopplera (na ultrazvučnom aparatu), talasi od sonde odbijaju od krvnih ćeija u krvnom sudu. Način i brzina kretanja krvnih ćelija određuje promenu visine zvučnih talasa. Ukoliko se uključi i merenje protoka u „realnom vremenu“ dobija se i karakterističan zvuk koji podseća na otkucaje srca.
Dobijeni talasi se preko kompjutera u ultrazvučnom aparatu pretvarfaju u slike ili grafikone koji se prikazuju na monitoru. Tom prilikom se vrše i određena merenja.

Kada raditi ultrazvučni pregled sa Color Doppler-om?

Vaš lekar može tražiti Colopr Doppler ukoliko postavi sumnju na postojanje poremećaja cirkulkacije (krvotoka) u određenoj regiji Vašeg tela. Takva sumnja se postavlja na osnovu simptoma koje Vi osećate ili na osnovu nekih znakova ili postojanja određenih bolesti koje se mogu povezati sa promenama u krvotoku.

Simptomi se razlikuju u zavisnosti od stanja koja mogu biti uzrok problema. Npr:

  • Bolest perifernih arterija – utrnulost ili slabost u nogama, osećaj hladnoće u potkolenicama i/ili stopalima , grčevi u nogama, promena boje kože i/ili sjajna i zategnuta koža na potkolenicama
  • Sumnja na pojavu tromba u venama nogu o ruku, naročito sumnja na duboku vensku trombozu – pojava bola u nogama i rukama, lokalizovanog otoka i/ili crvenila
  • Venska insuficijencija – „teške noge“ uz lokalizovani otok
  • Sumnja na trombozu vena trbuha – jak bol u trbuhu- obično lokalizovan, mučnina…
  • Problemi sa visokim krvnim pritiskom – naročito onim koji ne reaguje adekvatno na primenjenu terapiju
  • Slabost srca – kratak dah, oticanje nogu, stopala i/ili trbuha, lako zamaranje ili stečene ili urođene bolesti srčanih zalistaka – šum na srcu
  • Aneurizma (proširenje) trbušne aorte – pulsirajuća promena u trbuhu, bol u trbuhu
  • Stenoza (suženje, začepljenje) karotidnih arterija na vratu – vrtoglavice, preležan moždani udar, pušenje cigareta, povišene vrednosti „masnoća“ u krvi (holesterol i trigliceridi)
  • U trudnoći – zdravstveni problemi trudnice u vidu npr. povišenog pritiska ili povišenog šećera, neadekvatan napredak ploda u stomaku majke … Ultrazvučni pregled sa
  • Color Doppler-om se može raditi i posle nekih operativnih zahvata
  • Proceni tipa fokalne promene u nekom tkivu i/ili organu
  • Povrede mišića itd.

 

Ko vrši pregled i ko interpretira nalaz?

Ultrazvučni pregled sa Color Doppler-om rade svi specijalisti i subspecijalisti koji inače rade standardni ultrazvuk – radiolozi, vaskularni hirurg, kardilozi, urolog, endokrinolog,
spec.opšte medicine, ginekolog, pedijatar. Lekar očitava nalaz, piše ga i prilaže snimak kao medicinski dokument.

Koja je korist a koji su rizici i koliko su česte kontrole?

Korist se ogleda u dostupnosti i dobroj dijagnostici, nema rizika od pregleda, pacijent se ne izlaže jonizujućem zračenju ni invazivnim dijagnostičkim postupcima. Pregled je neškodljiv i u trudnoći i kod dece. Kontrole se obavljaju u zavisnosti od ultrazvučnog I kliničkog nalaza kao i od od procene ukupnog rizika za zdravlje pacijenta. Te kontrole mogu biti u razmaku od nekoliko meseci do 1-2 godine.

    *Kliknuti na ikonicu za prikaz kalendara

    *Potvrđujem da sam upoznat/a da će Poliklinika Vaša Kuća Zdravlja koristiti moje lične podatke isključivo u svrhu obrade ovog upita(zakazivanje pregleda) i da sam pročitao obaveštenje o njihovom korišćenju ličnih podataka, koje se nalazi na stranici Politika privatnosti.

    Color Doppler (CD) krvnih sudova

    Da biste se pripremili za dopler ultrazvčni pregled potrebno je:

    Ukloniti odeću i nakit sa dela tela koje se testira.

    Izbegavajte cigarete i druge proizvode koji sadrže nikotin do dva sata pre testa. Nikotin dovodi do sužavanja krvnih sudova, što može uticati na vaše rezultate.
    Za određene vrste ultrazvučnog pregleda potrebno je da ne jedete nekoliko sati pre testa.